Top

Eigenwaarde

Eigenwaarde

Bij eigenwaarde draait het om dat wat je vindt dat je zelf waard bent, los van hoe anderen over je denken. Eigenwaarde komt voort uit de overtuiging dat ieder mens iets waard is en jij dus ook!  De termen eigenwaarde en zelfbeeld betekenen vrijwel hetzelfde. Het gaat erom hoe het kind over zichzelf denkt. Dit is van invloed op ons zelfvertrouwen en ons gedrag.

Bijvoorbeeld, het kind dat over zichzelf denkt “mij lukt nooit iets, dus dit vast ook niet”. Zal  zich onzeker voelen en sneller lastige dingen uit de weg gaan. Een kind met zelfvertrouwen heeft vaak ook een positief zelfbeeld. Een kind dat zelfvertrouwen heeft durft uitdagingen aan te gaan, weet wat zijn sterke en zwakke kanten zijn en vindt zichzelf de moeite waard.

 

Ik mag er zijn!

Er bestaat onder verschillende deskundigen het vermoeden dat een positief zelfbeeld deels aangeboren is, maar voor een groot deel wordt gevormd door de omgeving. Het kan dus zo zijn dat het ene kind meer aanleg lijkt te hebben voor het ontwikkelen van zelfvertrouwen dan het andere kind. Misschien herken jij het wel als je meerdere kinderen hebt?

De omgeving heeft een grote invloed op de ontwikkeling van eigenwaarde. We worden niet geboren met een flinke dosis zelfvertrouwen. Het is een lang proces wat vaak nog tot ver in de volwassenheid doorloopt. Het verkrijgen van zelfvertrouwen, de basis van eigenwaarde,  begint al bij de eerste omgang tussen ouders en het kind. Als je als kind liefde en aandacht krijgt ontwikkel je een ander gevoel van eigenwaarde dan een baby die om wat voor reden dan ook minder liefde en aandacht krijgt. Een kind dat aandacht en liefde krijgt en merkt dat ouders reageren op zijn gebrabbel legt een stevige basis voor het ontwikkelen van een gezonde dosis eigenwaarde.

 

Ik ben goed zoals ik ben

De gedachten die kinderen vanaf een jaar of 8 ontwikkelen over zichzelf komen tot stand in interactie met de omgeving. Als kinderen worden geboren hebben zij dat soort gedachten nog niet. Jonge kinderen zijn zich niet bewust dat andere anders kunnen denken dan zij. Zij kunnen zich nog niet inleven in anderen. Kinderen leren over zichzelf nadenken door dingen die tegen ze gezegd worden bijvoorbeeld door hun ouders, maar ook op school of door vriendjes en vriendinnetjes. Ook hoe anderen met hen omgaan zorgt ervoor dat kinderen na gaan denken over zichzelf.  Voor de vorming van de eigenwaarde zijn ouders dus belangrijk en zij spelen dan ook een grote rol. De relatie tussen ouders en kinderen is intensief en voor kinderen, uiteraard ook voor ouders, erg belangrijk. Om die reden zullen kinderen waarde hechten aan wat hun ouders over hen zeggen en hoe zij op hen reageren.

 

Voor de ontwikkeling van eigenwaarde zijn onderstaande drie aspecten nodig.

Het kind moet:

  • Gezien en geaccepteerd worden zoals hij is
  • Het gevoel hebben dat hij waardevol is voor anderen
  • Merken dat andere vertrouwen in hem hebben

 

Invloed van gevoel van eigenwaarde op gedrag

Zoals eerder al ter sprake kwam heeft de manier waarop iemand over zichzelf denkt invloed op hoe hij zich voelt en uiteindelijk ook gedraagt. Misschien ben je wel bekend met de in de psychologie vaak gebruikte term ‘denken-voelen-doen’.

Als een kind een positief zelfbeeld heeft zal een kind eerder positief gedrag laten zien. Een kind dat zich door zijn ouders gewaardeerd voelt zal eerder geneigd zijn iets aardigs te doen of te helpen. Zulk gedrag zorgt vaak ook weer voor een waardering van ouders, wat het gevoel van eigenwaarde vergroot. Een kind dat denkt dat zijn ouders hem maar vervelend vinden en dat hij het toch nooit goed kan doen, zal minder snel meehelpen of lief gedrag laten zien. Hetgeen ook zijn negatieve gevoel van eigenwaarde kan versterken, omdat als je geen positief gedrag laat zien je ook minder complimentjes zal ontvangen.

 

Zoals misschien opvalt tijdens het lezen kan het gedrag van kinderen ertoe leiden dat er een bepaalde cirkel ontstaat wat het gedrag in stand houdt. Zowel positief als negatief. Ook prestaties die kinderen leveren kunnen van invloed zijn op ons gevoel van eigenwaarde. Zoals een goed cijfer halen, er goed uit zien, veel vrienden hebben etc. Mensen kunnen soms hun eigenwaarde teveel afhankelijk maken van prestaties. “Als ik een 9 heb voor aardrijkskunde, dan ben ik echt gelukkig”.
De eigenwaarde van kinderen kan gebaseerd zijn op veel verschillende ervaringen en situaties in het dagelijks leven. Over het algemeen hechten kinderen veel waarde aan wat hun ouders of voor hun belangrijke volwassenen zeggen.

 

Stimuleren eigenwaarde, tips!
  • Ieder kind is uniek, waardeer jouw kind om hoe hij is. Benoem naar jouw kind deze unieke eigenschappen.
  • Kijk naar wat er goed gaat en wel is gelukt. Probeer daar de nadruk op te leggen. Uiteraard kan je ook benoemen wat er mis is gegaan, maar probeer de nadruk op het positieve te leggen.
  • Stimuleer en motiveer jouw kind om dingen uit te proberen. Laat zien dat je vertrouwen heb in zijn capaciteiten.
  • Probeer jouw bezorgdheid onder controle te houden. Onbedoeld misschien geeft een “Pas op, dat is te gevaarlijk” ook de boodschap “Dat kan jij nog niet” mee.
  • Prijs inzet, heeft jouw kind iets geprobeerd wat hij moeilijk vindt? Benoem dat je het knap vindt dat hij het heeft geprobeerd.
  • Laat jouw kind de gevolgen van zijn gedrag inzien, zeker jonge kinderen weten vaak niet wat de invloed van hun gedrag is.

 

BOOST IT!

In de oudercoachingsbrieven beschrijven wij welke opdrachten wij tijdens de Boostcamp doen om te werken aan het thema eigenwaarde en hoe jij hier thuis mee verder kan gaan.

Zo zet jij de BOOST thuis voort!

 

Bronnen:
  • http://www.centrumjeugdengezin-maasland.nl/jongeren-eigenwaarde-zelfbeeld.html
  • http://www.opvoedadvies.nl/zelfbeeld.htm